Terug naar nieuwsoverzicht

Artikel over de ‘Sierschijf van Helden’ jaarboek LGOG 2025

In het Publications 2025 jaarboek van het Koninklijk Limburgs Geschied- en Oudheidkundig Genootschap (LGOG) schrijft archeoloog Leo Verhart een artikel over de bekende ‘Sierschijf van Helden’, getiteld: “Had de sierschijf van Helden een oudere tegenhanger?”. Hij geeft een historische analyse naar de herkomst en het mysterie rond de Romeinse Sierschijf van Helden (eind 1e eeuw v.Chr.), een zeldzame Phalerae gevonden in de Peel. De studie onderzoekt de mogelijke relatie met een verloren gegane, soortgelijke schijf uit Meijel (ca. 1807), waarbij historische bronnen geen uitsluitsel bieden over de vraag of het om één of twee verschillende vondsten gaat.

 

De Sierschijf van Helden is een verguld zilveren schijf of Phalerae uit het einde van de eerste eeuw voor Christus, die vermoedelijk in Thracië werd vervaardigd. Phalerae is de verzamelnaam voor de onderscheidingen voor dapperheid en verdienste die in het Romeinse leger werden uitgereikt. De schijf werd omstreeks 1840 bij het steken van turf gevonden in de Peel bij Helden.  De exacte vindplaats is niet bekend. In historische bronnen wordt ook een schijf genoemd, omstreeks 1807 gevonden bij Meijel. Deze schijf is in de loop der tijd verloren gegaan. Phalerae zijn zeer zeldzame vondsten. Er zijn verspreid over Europa een vijftiental van dergelijke schijven opgegraven. De vraag is hoe waarschijnlijk het is dat twee van deze schijven in een klein gebied, Meijel en Helden, de eeuwen hebben overleefd en gevonden worden. Zijn er twee schijven of gaat het om één schijf? Uit de analyse van Leo Verhart blijkt dat de bronnen hierover geen uitsluitsel geven.

 

De originele schijf gevonden in Helden bevindt zich in het Rijksmuseum van Oudheden, terwijl een replica te zien is in Museum Peel en Maas.

 

Leden van het Koninklijk LGOG ontvangen dit jaarboek automatisch als onderdeel van hun lidmaatschap. Losse exemplaren van recente jaargangen kunnen (indien voorradig) worden besteld via de LGOG Shop

In het kort

Categorie:
Uncategorized
Publicatie:
2 augustus 2026
Auteur:
Hilde Schiphouwer
Dit bericht delen:

Blijf op de hoogte van PeelenMaasNet

Wil je op de hoogte blijven van het laatste nieuws en de ontwikkelingen rondom PeelenMaasNet?

 

Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief en ontvang deze regelmatig in je digitale mailbox.

Meld je aan en ontdek het digitale erfgoed van Peel en Maas.
Subscription Form
Lees hier onze laatste PeelenMaasNet nieuwsbrief.
Laatste nieuwsbrief
Voorlezen
Menu
Algemene contactgegevens

Postadres
Wilhelminastraat
5981 CC Panningen

Bellen
(077) 1020304

Mailen
info@peelenmaasnet.nl

Website zoektips

Zoeken met joker of wildcard tekens toepasbaar in de zoekbalken
Eenvoudig zoeken geeft de mogelijkheid om één of meer zoektermen in te voeren, al dan niet met maskertekens (*, ?) en logische operatoren (+,-).
Term is een door u bewust gekozen zoekwoord
Een zoekvraag kan bestaan uit de volgende mogelijkheden:

 

Een letterlijke tekst Zoekt beschrijvingen waar ” Een letterlijke tekst ” in voorkomt
term* Zoekt beschrijvingen waar het woord “term” in voorkomt als begin van een woord
*term Zoekt beschrijvingen waar het woord “term” in voorkomt als einde van een woord
*term* Zoekt beschrijvingen waar het woord “term” in voorkomt als (deel van) een woord
t*rm Zoekt beschrijvingen waar woorden in voorkomen beginnend met een “t” en eindigend op “rm”
“term” Zoekt beschrijvingen voor een precieze woordcombinatie (bijvoorbeeld “Term a Term2” of “Term term2”).
t?rm Zoekt op beschrijvingen waar woorden in voorkomen beginnend met een “t” vervolgens een willekeurige letter en vervolgens eindigend op “rm”
term1 term2 Zoekt beschrijvingen waar het woord “term1” en “term2” in voorkomt
term1 en term2 Zoekt beschrijvingen waar het woord “term1” en “term2” in voorkomt (in plaats van ‘en’ kan ook ‘and’ of ‘+’ gebruikt worden)
term1 of term2 Zoekt beschrijvingen waar het woord “term1” of “term2” in voorkomt. (In plaats van ‘of’ kan ook ‘or’ gebruikt worden)
term1 -term2 Zoekt beschrijvingen waar het woord “term1” in voorkomt en “term2” niet in mag voorkomen
“term1 term2” Zoekt beschrijvingen waar de woorden “term1 term2” precies in deze volgorde voorkomen

 

Een zoekvraag kan om een aantal redenen worden afgewezen.

  • In de eerste plaats kan de zoekvraag te algemeen zijn. Dit kan gebeuren als u een maskerteken gebruikt (*) en te weinig specifieke delen van uw term specificeert. Denk hierbij aan zoekvragen als *e, a* of *e*
  • Een tweede reden om de zoekvraag af te wijzen is als u alleen maar negatieve zoektermen gebruikt: -term. Er moet minimaal één positieve zoekterm in uw zoekvraag zitten.

Het zoektips scherm is ook uit te printen